چکیده مقاله:
مراکز اسلامی از مهمترین عناصر ظهور اسلام در کشورهای غیر مسلمان است. این مراکز از نظر جنبه هویتی برای مسلمانان بسیار مهم هستند و نقشی مانند یک پایگاه هویتی برای جامعه مسلمانان ایفا میکنند. از طرفی ظهور مراکز اسلامی و گسترش اسلام سبب ایجاد حساسیت بر روی این مراکز شده است و به مسائلی نظیر اسلام هراسی دامن زده است. لذا طراحی این مراکز به نحوی که در عین حفظ هویت اسلامی خود، با زمینه فرهنگی جامعه میزبان نیز هماهنگ باشد، بسیار ضروریست.در این پژوهش با مرور نظریات مختلف در این زمینه مشخص شد که دو مفهوم “هویت” و “هماهنگی با زمینه” به عنوان موضوعات اصلی پژوهش مطرح هستند. به همین منظور در این پژوهش با استفاده از روشهای تحلیل کیفی، ۱۰ نمونه از مراکز اسلامی بررسی و مقایسه شد. این نمونه ها گستره ای متنوع از رویکرد ها و برخورد های متفاوت و گاه متناقض را شامل میشوند. با تحلیل کالبد معماری مراکز بر اساس دو مفهوم “هویت” و “زمینه” انواع رویکرد های اتخاذ شده در این نمونه ها شناسایی شد و به سه دسته مختلف تقسیم بندی شدند. در نهایت، نقاط قوت و ضعف هر یک از این سه رویکرد مورد بررسی و تحلیل قرارگرفت و سپس توصیه هایی جهت هماهنگی بهتر با زمینه و حفظ هویت اسلامی ارائه شد.
کلیدواژه ها:
مراکز اسلامی ، هویت مکانی ، زمینه گرایی ، اسلام در غرب